Złożoność przepisów dotyczących czasu pracy kierowców od lat stanowi wyzwanie dla branży transportowej. Nieustanne zmiany w prawie, podyktowane między innymi unijnym Pakietem Mobilności, mają na celu nie tylko poprawę bezpieczeństwa na drogach, ale także ujednolicenie warunków konkurencji w całej Europie. Ponieważ Prawo transportowe staje się coraz bardziej restrykcyjne, rok 2026 przyniesie w tym zakresie prawdziwy przełom, który szczególnie dotknie sektor tzw. lekkiego transportu.
Ile godzin może pracować kierowca w ciągu doby?
Pojęcie „czasu pracy” w transporcie jest często mylone z samym czasem prowadzenia pojazdu. Aby uniknąć błędów, należy rozróżnić limity wynikające z Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 oraz polskiej ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.
Standardowo kierowca może prowadzić pojazd przez maksymalnie 9 godzin w ciągu doby. Przepisy pozwalają na wydłużenie tego czasu do 10 godzin, jednak nie częściej niż dwa razy w tygodniu.
Czas pracy kierowców to nie tylko jazda. Wliczamy do niego również:
- załadunek i rozładunek oraz nadzór nad tymi czynnościami,
- obsługę codzienną pojazdów i przyczep,
- formalności administracyjne,
- utrzymanie pojazdu w czystości.
Łączny dobowy wymiar pracy (jazda + inne czynności) może wynosić do 12 godzin w systemie równoważnego czasu pracy. Należy jednak pamiętać o limicie pracy w porze nocnej. Jeżeli kierowca wykonuje pracę w godzinach uznanych w zakładzie za porę nocną, jego czas pracy w tej dobie nie może przekroczyć 10 godzin.
Ile wynosi tygodniowy czas pracy kierowcy zawodowego?
Uregulowane normy czasu pracy kierowców mają zapobiegać przemęczeniu i kumulowaniu deficytu snu. Zgodnie z obowiązującymi przepisami:
- tygodniowy czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 56 godzin;
- w ciągu dwóch kolejnych tygodni limit wynosi maksymalnie 90 godzin jazdy – oznacza to, że jeśli w jednym tygodniu kierowca wyjeździ maksymalne 56 godzin, w następnym może prowadzić auto jedynie przez 34 godziny;
- całkowity czas pracy (łącznie z innymi czynnościami) nie może przekraczać średnio 48 godzin tygodniowo, przy czym dopuszczalne jest wydłużenie do 60 godzin, jeśli średnia zostanie zachowana w okresie rozliczeniowym.
Oznacza to, że przedsiębiorca musi nie tylko kontrolować bieżący czas pracy, ale także prawidłowo planować harmonogramy w dłuższej perspektywie.
Normy czasu pracy kierowców 2026
Jakie są nowe przepisy dotyczące czasu pracy kierowców w 2026 roku? Najistotniejszą zmianą, na którą branża transportowa musi przygotować się już teraz, jest wejście w życie nowych przepisów w lipcu 2026 roku, wynikających z wdrażania kolejnego etapu Pakietu Mobilności. Najważniejsze z nich to:
- objęcie przepisami o czasie pracy i obowiązkiem ewidencji także części kierowców busów (2,5–3,5 t DMC) w transporcie międzynarodowym,
- obowiązek stosowania inteligentnych tachografów drugiej generacji w tych pojazdach od 1 lipca 2026 r.,
- rozszerzenie kontroli oraz ujednolicenie zasad dotyczących czasu jazdy, przerw i odpoczynków – kierowcy „busów” zostaną objęci takimi samymi restrykcjami dotyczącymi czasu jazdy, przerw i odpoczynków, jak kierowcy ciągników siodłowych (40-tonowych zestawów).
Jak liczyć czas pracy kierowcy zgodnie z aktualnymi przepisami?
Prawidłowe rozliczenie czasu pracy wymaga uwzględnienia wszystkich czynności wykonywanych przez kierowcę, które zostały już wcześniej wskazane w niniejszym artykule.
Do czasu pracy kierowców nie wlicza się natomiast przerw oraz odpoczynków. Kluczową rolę odgrywają tachografy, które rejestrują aktywność kierowcy i stanowią podstawę kontroli. W 2026 roku znaczenie tych urządzeń jeszcze wzrasta ze względu na obowiązek ich stosowania w szerszym zakresie pojazdów.
Jakie kary grożą za przekroczenie czasu pracy kierowcy?
Naruszenie przepisów dotyczących czasu pracy kierowców wiąże się z poważnymi konsekwencjami. Kontrole drogowe oraz kontrole przedsiębiorstw mogą skutkować:
- wysokimi karami finansowymi nakładanymi na firmę i kierowcę,
- sankcjami administracyjnymi (np. ograniczeniem działalności transportowej),
- utratą dobrej reputacji przewoźnika, co może prowadzić do cofnięcia licencji transportowej.
Dodatkowo brak wymaganych tachografów lub nieprawidłowa ewidencja czasu pracy może stanowić odrębne naruszenie przepisów.
Nadchodzące zmiany w 2026 roku oznaczają koniec pewnej epoki w transporcie lekkim. Firmy, które dotychczas operowały poza ścisłym reżimem tachografów, muszą przygotować się na nowe wymogi administracyjne i finansowe. Kompleksowa obsługa prawna firmy transportowej może okazać się niezbędna, aby skutecznie wdrożyć nowe procedury i uniknąć dotkliwych kar.
Jeśli potrzebujesz wsparcia w dostosowaniu swojego biznesu do nowych realiów lub szukasz pomocy w audycie dokumentacji – skontaktuj się z nami, a nasi eksperci pomogą Ci przejść przez proces zmian bezpiecznie i zgodnie z przepisami.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Dlaczego zmiany w 2026 roku są tak istotne dla branży?
Ponieważ kończą dotychczasową „luźniejszą” regulację transportu lekkiego i wprowadzają pełną kontrolę oraz obowiązki administracyjne dla szerszej grupy przewoźników.
Jak przygotować firmę transportową na nowe przepisy?
Warto już teraz wdrożyć systemy ewidencji czasu pracy, przeszkolić kierowców oraz rozważyć wsparcie prawne, aby uniknąć błędów i kar po wejściu zmian w życie.
Jakie są ograniczenia, jeśli kierowca pracuje w nocy?
Praca w nocy to dla organów kontrolnych temat priorytetowy ze względu na bezpieczeństwo. Jeśli jakakolwiek czynność (nawet 15 minut załadunku) zostanie wykonana w porze nocnej, łączny czas pracy kierowcy w tej dobie nie może przekroczyć 10 godzin.


